Tekne kışlatma bakım işlemleri, sezon boyunca kullandığınız teknenin kış aylarında zarar görmemesi için sezon sonunda planlı biçimde yapılması gereken işlerin tamamıdır. Bu yazıda motor, yakıt, gövde, elektrik ve su sistemleri için hangi adımları izleyeceğinizi ve kışlatma hizmeti veren firmayla nasıl anlaşacağınızı öğreneceksiniz. İyi hazırlanmış bir tekne ilkbaharda çok daha az sürprizle denize iner.
Karaya alma öncesi genel durum tespiti
Kışlatmanın ilk adımı, tekneyi sudan çıkarmadan önce bir durum kaydı oluşturmaktır. Gövdede kabarcık, çizik ya da boya sorunu var mı, pervane ve dümen çevresinde hasar görünüyor mu, bunları not alın ve fotoğraflayın. Sezon içinde fark ettiğiniz ama ertelediğiniz arızaları da bu listeye ekleyin.
Karaya alırken vinç ya da kızak operatörünün tekneyi hangi noktalardan kaldıracağını bilmesi gerekir. Kaldırma noktalarını ve teknenin ağırlığını önceden bildirin. Tekne karaya konduktan sonra desteklerin yerleşimini kendiniz de gözle kontrol edin; yanlış desteklenmiş gövde kış boyunca deformasyona uğrayabilir.
Karaya alma tarihini seçerken hava durumunu ve kışlatma alanındaki yoğunluğu da düşünün. Sezon sonunda herkes aynı haftalara yöneldiğinden, randevuyu erken almak daha rahat bir sıra sağlar. Tekneyi sudan çıkarmadan önce içindeki kişisel eşyaları, mutfak malzemelerini ve değerli donanımı boşaltmayı da unutmayın. Bu listeyi telefona ya da deftere yazıp her maddeyi bitirdikçe işaretlemek, kış boyunca hiçbir adımın atlanmamasına yardımcı olur.
Motor, yakıt ve soğutma sistemi
Motor bakımında yağ ve yağ filtresi değişimi kışlatmanın temel adımıdır. Kullanılmış yağ içinde asit ve nem birikir; bu halde bekleyen motor içten aşınabilir. Yakıt filtresi, varsa su ayırıcı ve hava filtresi de kontrol edilmelidir.
Soğutma sistemi çok kritiktir. Deniz suyuyla çalışan sistemde kalan su donarsa blok ve eşanjör çatlayabilir. Bu nedenle sistem tatlı suyla yıkanıp uygun antifriz karışımıyla doldurulur. Yakıt deposu ise ya tamamen boşaltılır ya da ağzına kadar doldurulup yakıt koruyucu katkı eklenir; yarım dolu depo içinde yoğuşma ve bakteri oluşumunu artırabilir. Uygulanacak yöntemi motor üreticisinin kılavuzundan ya da servisten teyit edin.
Motor bakımı için mekanik bilginiz yetersizse işi yetkili servise yaptırmak daha güvenlidir. Hatalı yapılan antifriz uygulaması ya da yanlış yağ seçimi onarımı çok pahalı arızalara yol açabilir. Servisten yapılan her işlemi ve kullanılan malzemeyi yazılı olarak almak, ilkbahar hazırlığında da size yol gösterir. Gövde boyası ve zehirli boya uygulaması için ilkbaharı beklemek yerine kış içinde uygun günlerde işi planlamak, sezon açılışında tekneyi hızla suya indirebilmenizi sağlar.
Gövde, elektrik ve su sistemleri
Karaya çıkan gövde yıkanır, yosun ve kabuklar temizlenir. Zehirli boya, anot durumu ve geçişlerin sızdırmazlığı bu dönemde kolayca kontrol edilir. Kötü durumda olan anotlar değiştirilmelidir. Pervane eksenindeki boşluk, dümen yatakları ve borda geçişleri tek tek incelenmelidir.
Elektrik tarafında aküler çıkarılıp serin ve kuru bir yerde saklanır, ara sıra şarj edilir. Kablo bağlantılarında oksitlenme varsa temizlenir. Temiz su tankı, lavabo ve sintine sistemleri tamamen boşaltılmalı, donma riski olan hatlara uygun koruyucu verilmelidir. Muslukları açık bırakmak, kalan suyun genleşmesini güvenli hale getirir.
Pervane, şaft ve dümen sistemi karada çok daha rahat incelenir. Bu parçalarda çizik, çapak ya da boşluk varsa sezon başında su altında uğraşmak yerine kışın onarıma girmek mantıklıdır. Anot parçalarını yenilemek ucuz bir işlemdir ama tuzlu suda metal aksamın korunması için kritik rol oynar.
Kabin, yelken, donanım ve örtü
İç mekânda nem küfün en büyük nedenidir. Minderleri, battaniyeleri ve yiyecek kalıntılarını çıkarın, dolap kapaklarını hafif aralık bırakın. Nem tutucu ürünler küçük teknelerde işe yarar, ancak havalandırma yoksa tek başına yeterli olmaz.
Yelkenler kurutulup katlanarak ya da sarılarak kuru bir yerde saklanır. Halat, can yeleği ve güverte donanımı da tuzlu sudan arındırılmalıdır. Tekne örtüsü seçerken hava almasını sağlayan bir yapı tercih edin; tamamen kapalı ve naylon örtü nemi hapsedip içeride küf yaratabilir.
Yelkenli teknelerde direk ve donanım da gözden geçirilmelidir. Stropların gerginliğini, kızakların hareketini ve vinç mekanizmasını kontrol edin. Tuzlu suyla temas eden metal parçaların tatlı suyla yıkanması korozyonu azaltır. Halat ve iplerde yıpranma görüyorsanız yenisini sezon başlamadan sipariş verin. Bakım sırasında yaptığınız ve yaptırdığınız her işlemi tarihle bir deftere yazmak, hem sonraki yıllarda ne zaman neyin değiştiğini hatırlamanızı hem de teknenin ikinci el değerini korumanızı kolaylaştırır.
Kışlatma hizmeti alırken sorulacaklar
Marina ya da kışlatma alanıyla anlaşırken fiyatın neleri kapsadığını yazılı alın: karaya alma, tekneyi tutma süresi, indirme, yıkama ve sigorta. Alanın güvenliği, kamera ya da bekçi bulunup bulunmadığı ve yangın önlemleri sorulacak diğer konulardır. Teknenin sorumluluğunu kimin taşıdığını da netleştirin.
Bakım işlerini firmaya yaptıracaksanız yapılacakları madde madde yazdırın ve tamamlanınca bir teslim listesi isteyin. İlkbaharda yapılacak kontrolleri de önceden planlamak, sezona hazırlıkta sürpriz masrafları azaltır.
Sigorta poliçenizi de gözden geçirin. Karada bekleme dönemini kapsayıp kapsamadığını, hırsızlık ve yangın teminatlarını öğrenin. Bazı poliçelerde kışlatma alanının güvenlik koşulları aranabilir. Bu bilgileri kışlatma alanıyla birlikte netleştirmek, olası bir hasarda ödeme sürecini kolaylaştırır.
Firma sahibiyseniz işletmenizi rehberde tanıtmak için firma kaydınızı oluşturabilirsiniz; firmaları incelemek için firma listesine göz atabilirsiniz.